Erfbelasting besparen

Tips en trucs

Verlagen van de woz-waarde vermindert de erfbelasting
Het grootste deel van een nalatenschap is vaak een woning. De waarde van die woning is voor de erfbelasting gelijk aan de woz-waarde. Sinds 1 januari 2012 kunnen erfgenamen kiezen of zij de woz-waarde hanteren die geldt in het jaar van overlijden of de woz-waarde van het jaar erna. Bijvoorbeeld : de woz-waarde van 2012 is de waarde die is vastgesteld op 1 januari 2011; de woz-waarde voor 2013 is de waarde vastgesteld op 1 januari 2012. Zolang de huizenprijzen blijven dalen, bespaart u dus erfbelasting door de woz-waarde van het jaar na overlijden te kiezen.
Los hiervan kunt u als erfgenaam bezwaar maken tegen de woz-waarde. U kunt dat als particulier doen, maar er zijn ook gespecialiseerde bureaus die in opdracht de woz-waarde voor erfgenamen aanvechten.

Minder erfbelasting door te schenken
U kunt ook erfbelasting besparen door te schenken als u nog leeft. U kunt jaarlijks belastingvrij schenken tot een bepaald bedrag. Kinderen hebben een vrijstelling van jaarlijks € 5.229 (2014) en onder voorwaarden eenmalig €25.096 tot 52.281. Anderen mogen jaarlijks belastingvrij € 2.092 ontvangen. Nadeel van schenken is dat u dat geld ook echt kwijt bent.
U kunt ook een papieren schenking doen. Dan houdt u het gebruik van wat u schenkt, maar is de ontvanger van de schenking formeel de eigenaar. U moet bij een papieren schenking wel naar de notaris en u moet jaarlijks rente betalen over deze papieren schenking.

Wettelijke verdeling
Een belangrijk maar gecompliceerd onderdeel van een erfenis is de rente. In veel testamenten, en deze verdeling geldt ook als er geen testament is, staat dat de kinderen pas aan hun erfdeel mogen komen als ook de tweede ouder is overleden. Zolang die ouder nog leeft, wordt dit niet-opeisbare erfdeel als een schuld van de nog levende ouder aan zijn of haar kinderen beschouwd. Over die schuld moet rente worden betaald. Als de wettelijke verdeling geldt, mogen de erfgenamen afspreken welke rente. Ook in het testament kan een rentepercentage staan. De rente wordt in de praktijk zelden betaald tijdens het leven van de langstlevende ouder. In plaats daarvan wordt deze rente jaarlijks bij de schuld opgeteld.

Rente-truc leidt tot lagere erfbelasting

Doordat de rente elk jaar bij de schuld wordt opgeteld, neemt de schuld van de ouder aan de kinderen toe en dat is precies de bedoeling. Als de langstlevende ouder overlijdt, krijgen de kinderen in de eerste plaats het erfdeel van hun als eerste overleden ouder belastingvrij in handen. Daar is immers al erfbelasting over betaald. Daarnaast hebben zij een vordering die dankzij de rente in waarde is toegenomen. De waarde van die vordering mogen de kinderen aftrekken van wat zij van de tweede overleden ouder erven en waarover zij erfbelasting moeten betalen. Hoe verder de waarde van hun vordering dankzij de rente dus is opgelopen, des te kleiner het erfdeel waarover zij nog erfbelasting moeten betalen. De hoogte van deze rente bepaalt dus in hoge mate wat de kinderen aan erfbelasting betalen als ook deze ouder overlijdt.

Als u de erfbelasting niet juist aangeeft, riskeert u een boete plus naheffing

Let op: het niet juist omgaan met deze materie kan ertoe leiden dat u te veel of te weinig erfbelasting betaalt. In dat laatste geval bent u in overtreding en kunt u van de Belastingdienst een naheffing plus een boete krijgen.

 


Testament

Testament kan erfbelasting besparen
Als er geen testament is, geldt de wettelijke verdeling. Die houdt in dat alle erfgenamen een even groot deel erven. Als er een nog levende ouder en 2 kinderen zijn, erft ieder een derde. Echter, de kinderen mogen nog niet aan hun erfdeel komen. Dat mogen zij pas als ook de andere ouder is overleden. Tot die tijd wordt het erfdeel van de kinderen beschouwd als een ‘schuld’ van die langstlevende ouder aan hen. Zij hebben dus een vordering op hun nog levende ouder. Die vordering kunnen zij pas opeisen als ook deze ouder overlijdt. Deze ouder betaalt bij de wettelijke verdeling ook de erfbelasting van de kinderen.Door een testament op te maken, kunt u kiezen voor een andere verdeling dan de wettelijke. Dat heeft niet alleen als voordeel dat u zelf bepaalt wie wat van u erft, maar u kunt er ook erfbelasting mee besparen.

Tweetrapstestament
De laatste tijd is het zogeheten tweetrapstestament populair. Daarbij bepaalt u niet alleen wie er in eerste instantie van u erven, maar bepaalt u ook wat er gebeurt met een deel van hún nalatenschap. Voorbeeld: door alles na te laten aan uw partner en niets aan uw kinderen, is bij uw overlijden veelal niets aan erfbelasting verschuldigd, omdat uw partner een veel hogere vrijstelling heeft (€ 627.367) dan uw kinderen (€ 19.868). Als u in uw testament opneemt dat als uw partner overlijdt, uw deel van zijn of haar nalatenschap overgaat naar uw kinderen, erven de kinderen dan alsnog.

In cijfers:

We gaan uit van een gezin waar beide ouders nog leven en er 2 kinderen zijn. De ouders zijn in gemeenschap van goederen getrouwd. Het totale vermogen is € 600.000,-.
Bij de wettelijke verdeling gebeurt bij het overlijden van de vader het volgende: de moeder en beide kinderen zullen ieder 1/3 van de erfenis erven, ofwel € 100.000,- per persoon. De moeder hoeft geen erfbelasting te betalen, want de € 100.000,- valt geheel in de vrijstelling van € 627.367,-. De kinderen moeten wel elk erfbelasting over € 100.000,- betalen. Dat is € 8.046 per kind. Volgens de regels van de wettelijke verdeling moet de moeder die belasting voorschieten.
Als de moeder uiteindelijk komt te overlijden, erven de kinderen ieder nog eens € 200.000,-. Dit is namelijk de € 300.000 die ze van de moeder erven en nog de € 100.000,- die de moeder van de vader had geërfd. Ze betalen hier nog eens elk € 24.304 aan erfbelasting over. In totaal hebben zij na het overlijden van beide ouders elk € 8.046 + € 24.304 = € 32.350 aan erfbelasting betaald.
In schema:

Als de vader overlijdt:

Erfenis moeder                           € 100.000
Vrijstelling                                    € 627.367
Belast                                                           0

Erfenis per kind                          € 100.000
Vrijstelling                                    €   19.868
Belast                                           €   80.132

 

10% van € 80.132                     €     8.013

Erfbelasting = 2 * €     8.013 = €  16.026

Als moeder overlijdt

Erfenis per kind                          € 200.000
Vrijstelling                                    €   19.868
Belast                                           € 180.132

 

10% van € 117.214                    €  11.721
20% van € 62.918                      €  12.583
Erfbelasting = 2 * €   24.304 = €  48.608

Totale erfbelasting na 2 overlijdens   = € 64.634

Dubbele vrijstelling dankzij testament
In een testament kunt u uw partner als enige erfgenaam benoemen en uw kinderen in eerste instantie onterven, maar bepalen dat als ook de langstlevende ouder overlijdt, uw kinderen alsnog van u erven. De kinderen erven bij het overlijden van de langstlevende dan twee keer: één keer van de moeder en één keer alsnog van de vader. Voordeel daarvan is dat zij twee keer van de vrijstelling gebruik kunnen maken en minder snel het hoge belastingtarief zullen betalen.
In schema:

Als de vader overlijdt

Erfenis moeder                           € 300.000
Vrijstelling moeder                     € 627.367
Belast                                                            0
Erfenis per kind                                           0
Belast                                                            0

Als de moeder overlijdt

Erfenis vader per kind                € 150.000
Erfenis moeder per kind            € 150.000
Vrijstelling per kind                     €   19.868
Belast                                            € 130.132

 

10% van € 117.214                     €   11.721
20% van €   12.918                    €      2.584

 

Erfbelasting =  4 * €   14.305 = € 57.218

Totale erfbelasting na 2 overlijdens = € 57.218        

In dit geval bespaart u met zo’n testament € 64.634 - € 57.218= € 7.416 aan erfbelasting.

Periodiek onderhoud van uw testament  

Er zitten echter ook nadelen aan zo’n testament. Als de langstlevende ouder niet binnen enkele jaren overlijdt, maar nog jaren leeft, is deze constructie helemaal niet zo voordelig en kan op andere manieren veel meer erfbelasting worden bespaard. U moet uw testament daarom regelmatig tegen het licht houden. Dan voorkomt u dat uw erfgenamen te veel erfbelasting betalen.

Over graf heen regeren
Een ander nadeel van een tweetrapstestament is dat de eerst overleden ouder met zo’n testament over zijn graf heen regeert. Hij bepaalt immers nog voor zijn eigen overlijden al wat er gebeurt als de langstlevende ouder, misschien jaren later, overlijdt.

Uw persoonlijke situatie bepaalt welk testament bij u past

Sommige nadelen zijn te ondervangen met nog weer andere constructies, maar daar wordt een testament niet altijd doorzichtiger van. Welk testament voor u het meest geschikt is, hangt sterk af van de omstandigheden. Belangrijk zijn de gezinssamenstelling, de levensverwachting van de ouders en kinderen en de omvang en samenstelling van de vermogens. Maar ook hoeveel waarde u hecht aan maximale belastingbesparing versus doorzichtigheid en flexibiliteit.   

 

Samenlevingscontract bespaart erfbelasting
Een andere manier waarop u uw erfgenamen erfbelasting kunt besparen, is door een notarieel samenlevingscontract te sluiten. Samenwoners zonder notarieel samenlevingscontract zijn voor de successiewet namelijk soms wel en soms geen partners. Als zij wel partners zijn, geldt een vrijstelling voor de erfbelasting van € 627.367 en als zij geen partners zijn bedraagt de vrijstelling slechts € 2.092. Als u officieel geen partners bent, betaalt u dus veel meer erfbelasting. Bij erfenis van 100.000 euro betaalt u in het ene geval niets aan erfbelasting en in het andere geval bijna 30.000 euro. Bij een nalatenschap van 1 miljoen euro is het verschil in wat u betaalt aan erfbelasting opgelopen tot meer dan 3 ton!

 

Notaris
Voor een testament gaat u verplicht naar de notaris
Voor het opmaken van een testament moet u naar de notaris: alleen hij is bevoegd een testament op te stellen. Als het testament is opgemaakt door de notaris, zal het origineel bewaard worden door de notaris. De notaris dient uw testament in te schrijven bij het Centraal Testamentenregister in Den Haag. In dit register staat vermeld dat u een testament heeft laten opmaken, uw persoonsgegevens, de datum en de gegevens van de notaris die het testament heeft opgemaakt.

Niemand heeft het recht om tijdens uw leven uw testament in te zien
Het testament is privé. Dit betekent dat niemand het recht heeft uw testament in te zien zolang u in leven bent. Ook uw partner heeft deze rechten niet. Als u uiteindelijk komt te overlijden, kunnen de erfgenamen bij een notaris opvragen of er een testament aanwezig is. De notaris zal dan het register raadplegen. De naaste bloedverwanten hebben recht op een kopie van het testament of een uittreksel van het testament. In het uittreksel staat het gedeelte dat van toepassing is op uw erfenis.

 

Contact met een notaris

Contact met een notaris

Klik hier om uw vraag te stellen. U zult zo snel mogelijk in contact komen met een notaris.

Contact met een belastingadviseur

Klik hier om uw vraag te stellen. U zult zo snel mogelijk in contact komen met een belastingadviseur.

Contact met een Notaris

Klik hier om uw vraag te stellen. U zult zo snel mogelijk in contact komen met een Notaris.

Contact met een Belastingadviseur

Klik hier om uw vraag te stellen. U zult zo snel mogelijk in contact komen met een Belastingadviseur.

 

© 2014 Erfbelasting.nl • Website door: IZI Services webdesign